Справочник кадровика

Кәсіпорында еңбек қауіпсіздігі мен еңбекті қорғау жөніндегі жұмысты

  • 21 ноября 2018
  • 1018
Кәсіпорында еңбек қауіпсіздігі мен еңбекті қорғау жөніндегі жұмысты
Кәсіпорында еңбек қауіпсіздігі мен еңбекті қорғау жөніндегі жұмысты

Кәсіпорынның еңбек қауіпсіздігі мен еңбекті қорғау жұмысын ұйымдастыру кәсіптік ауруларды, жарақаттануды, жазатайым оқиғаларды болдырмауға немесе барынша азайтуға бағытталған. Сондықтан жұмыс берушінің өндірістегі қолайсыз факторлардың әсерінен еңбек етушілердің өмірі мен денсаулығын қорғау іс-шараларын дұрыс ұйымдастырғаны жөн.

Кәсіпорынның еңбек қауіпсіздігі мен еңбекті қорғау жұмысын ұйымдастырған кезде нені білу қажет

Жұмыс беруші:

1) профилактика жүргізу, өндірістік жабдықтар мен технологиялық процестерді неғұрлым қауіпсіз түрлерімен ауыстыру арқылы жұмыс орындарында және технологиялық процестерде кез келген тәуекелдерді болғызбау жөніндегі шараларды қабылдауға;

Жұмыс берушінің бұл міндеті, еңбек қатынастарының субъектісі ретінде, сондай-ақ ҚР ЕК 23-бабында көрсетілген және ХЕҰ-ның «Еңбекшiлердi жұмыс орындарындағы ауаның ластануы, шу мен тербелiс салдарынан болатын кәсiби қауiптерден қорғау туралы» № 148 Конвенциясының (Женева қ., 1977 жылғы 20 маусым) 9-бабының ережелерімен ұштасады, соған сәйкес, жұмыс орнында жобалау немесе құрылыс барысында, жаңа құрылғыларға және процестерге қолданылатын немесе бар құрылғыларға не процестерге қосатын, техникалық іс-шаралардың көмегімен зиянды өндірістік факторлар арқылы болатын кез келген қауіп жойылуға тиіс.

Одан басқа, ХЕҰ-ның «Еңбектің қауіпсіздігі мен гигиенасы және өндірістік орта туралы» № 155 Конвенциясының (Женева қ., 1981-жылғы 3 маусым) 16-бабының ережелеріне сәйкес, жұмыс берушілер, олардың бақылауындағы жұмыс орындары, механизмдер, жабдықтар және процестер қауіпсіз болғанын және денсаулыққа қауіп төндірмегенін қамтамасыз етуге тиіс. Жұмыс берушілер қажет болған жағдайда, жазатайым оқиғаларды немесе денсаулыққа зиян келтіретін факторларды болғызбау мақсатында, тиісті қорғаныш киім және құралдар беруге тиіс.

★ ҚЫЗЫҚТЫ САУАЛ ★

Сауда желісінде (супермаркеттер, магазиндер, жеке тұрған офистер) өндірістік объектілерді еңбек жағдайлары бойынша аттестаттауды өткізу керек пе?
Кәсіпорында еңбек қауіпсіздігі мен еңбекті қорғау жөніндегі жұмысты

Геннадий Радионов

эксперт ЭС «ACTUALIS: Кадровое дело», ведущий бизнес-тренер по безопасности и охране труда в Республике Казахстан, г. Алматы

2) жұмыскерлерге еңбек қауіпсіздігі және еңбекті қорғау мәселелері бойынша оқытуды, оларға нұсқау беруді және білімдерін тексеруді өткізуге, сондай-ақ меншікті қаражаты есебінен өндірістік процесс пен жұмыстарды қауіпсіз жүргізу жөніндегі құжаттармен қамтамасыз етуге;

Еңбек қауіпсіздігі және еңбекті қорғау мәселелері бойынша оқытуды, оларға нұсқау беруді және білімдерін тексеру тәртібі мен оларды өткізу мерзімі ҚР Денсаулық сақтау және әлеуметтік даму министрінің 2015 жылғы 25 желтоқсандағы № 1019 бұйрығымен бекітілген.

Өндірістік қызметті жүзеге асыратын ұйымдарда мамандық бойынша оқытуды (сабақтар, дәріс, семинарлар) жұмыс беруші, тиісті саладағы жоғары білікті мамандарды және ұйым өзінің тәжірибелі инженерлік-техникалық жұмыскерлері мен еңбек қауіпсіздігі және еңбекті қорғау қызметін тарта отырып, жүргізеді.

Еңбектің қауіпсіз әдістері мен тәсілдеріне өндірістік оқытуды оқу бөлмелерінде, шеберханаларда, учаскелерде, цехтарда, ұйымның еңбек қауіпсіздігі және еңбекті қорғауға жауаптылардың басшылығымен өткізеді.

Еңбек қауіпсіздігі және еңбекті қорғау бойынша оқытудан, нұсқау алудан және білімдерін тексеруденөтпеген жұмыскерлер жұмысқа жіберілмейді.

ХЕҰ-ның «Еңбектің қауіпсіздігі мен гигиенасы және өндірістік орта туралы» № 155 Конвенциясының (Женева қ., 1981-жылғы 3 маусым) ережелеріне сәйкес, жұмыскерлер еңбек қауіпсіздігі және еңбекті қорғау саласында тиісті дайындықтардан өту керек және оқытуға, нұсқама беруге, білімдерін тексеруге байланысты ешқандай шығындарды өтемеуге тиіс.

3) жұмыс берушінің актісімен бекітілген тізімге сәйкес, еңбек жөніндегі уәкілетті орган белгілеген тәртіппен, кадрлардың біліктілігін арттыруды жүзеге асыратын ұйымдарда үш жылда бір реттен сиретпей мерзімділікпен басшы жұмыскерлер мен еңбек қауіпсіздігі және еңбекті қорғауды қамтамасыз етуге жауапты адамдарды еңбек қауіпсіздігін және еңбекті қорғау мәселелері бойынша оқытуды және олардың білімдерін тексеруді ұйымдастыруға;

Еңбек қауіпсіздігі және еңбекті қорғау мәселелері бойынша басшы жұмыскерлер мен еңбек қауіпсіздігі және еңбекті қорғауды қамтамасыз етуге жауапты адамдарды оқыту (сабақтар, дәріс, семинарлар) мемлекеттік қадағалау және бақылау органдарының мамандарын, оқу мекемелерінің оқытушыларын, тәжірибелі заңгерлерді, инженерлік-техникалық қызметкерлерді және ірі өнеркәсіп ұйымдарының еңбек қауіпсіздігі мен еңбекті қорғау қызметін тарту отырып өткізіледі.

Еңбек қауіпсіздігі және еңбекті қорғау мәселелері бойынша басшы жұмыскерлер мен еңбек қауіпсіздігі және еңбекті қорғауды қамтамасыз етуге жауапты адамдардың білімдерін тексеруді 40-сағаттық оқу бағдарламасы аяқталған соң емтихан комиссиясы өткізеді.

Еңбек қауiпсiздiгi және еңбектi қорғау бойынша бiлiмiн тексеруден өткен адамдарға Қазақстанның барлық аумағында жарамды белгiленген үлгiдегi сертификат берiледi, олай болмаған жағдайда, бiлiмiн қайта тексергенге дейiн өздерiнiң атқаратын лауазымдарында қалады.

Еңбек қауiпсiздiгi және еңбектi қорғау бойынша бiлiмiн қайта тексеруден өтпеген адамдар белгiленген тәртiппен жұмыстан шеттетiлед немесе ҚР ЕК 52-бабы 1-тармағының 5) тармақшасына сәйкес, олармен еңбек шарты бұзылады.

★Мәртебе★

ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНДА ЕҢБЕКТІ ҚОРҒАУДЫ БАСҚАРУДЫҢ ҚАЗІРГІ БЕТАЛЫСЫ
Еңбек қауіпсіздігі және еңбекті қорғауды басқару жүйесі

С. Ғ. Бисақаев

«Қазақстан Республикасы Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі Еңбекті қорғау жөніндегі республикалық ғылыми-зерттеу институты» РМҚК бас директоры, техника ғылымдарының докторы, Астана қ.

4) жұмыскерлерге қажетті санитариялық-гигиеналық жағдайлар жасауға, еңбек жөніндегі уәкілетті мемлекеттік орган белгілеген нормаларға сәйкес жұмыскерлердің арнайы киімі мен аяқкиімін беруді және жөндеуді, оларды профилактикалық өңдеу, жуу және дезинфекциялау құралдарымен, медициналық қобдишамен, сүтпен немесе бірдей тамақ өнімдерімен және (немесе) диеталық (емдік және профилактикалық) тамақтануға арналған арнайы өнімдермен, жеке және ұжымдық қорғаныш құралдарымен жабдықтауды қамтамасыз етуге;

ХЕҰ-ның «Еңбекшiлердi жұмыс орындарындағы ауаның ластануы, шу мен тербелiс салдарынан болатын кәсiби қауiптерден қорғау туралы» № 148 Конвенциясының (Женева қ., 1977 жылғы 20 маусым) 10-бабының және ХЕҰ-ның «Еңбектің қауіпсіздігі мен гигиенасы және өндірістік орта туралы» № 155 Конвенциясының (Женева қ., 1981-жылғы 3 маусым) 16-бабының  ережелеріне сәйкес, егер қауіптің алдын алу бойынша іс-шаралар өндірістік зиянды факторларды рұқсат етілген деңгейге дейін азаюына алып келмесе, онда жұмыс беруші, жазатайым оқиаларды немесе денсаулыққа зиянды салдарын болғызбау мақсатында, жұмыскерлерді тиісті жеке қорғаныш құралдарымен қамтамасыз етуге оларды тиісті күйінде ұстауға тиіс. Жұмыс беруші жұмыскерден жұмысты жеке қорғаныш құралдарсыз орындауды талап етпеуі тиіс.

Одан басқа ХЕҰ-ның «Еңбектің қауіпсіздігі мен гигиенасы және өндірістік орта туралы» № 155 Конвенциясының (Женева қ., 1981-жылғы 3 маусым) 180-бабына сәйкес, еңбек қауіпсіздіг және еңбекті қорғау бойынша өткізіліген іс-шаралар үшін жұмыскерлер ешқандай шығындарды өтемейді.

5) он сегіз жасқа толмаған жұмыскерлердің өздері үшін белгіленген шекті нормалардан асатын ауыр заттарды тасуына және қозғалтуына жол бермеуге;

ҚР ЕК 26-бабының 1-тармағына сәйкес, он сегіз жасқа толмаған жұмыскерлерді және ауыр жұмыстарда, еңбек жағдайлары зиянды және (немесе) қауіпті жұмыстарда істейтін жұмыскерлерді қоса атқаратын жұмысқа орналастыруға жол берілмейді.

Бұл ретте ҚР Денсаулық сақтау және әлеуметтік даму министрлігінің 2015 жылғы 8 желтоқсандағы № 944 бұйрығымен, он сегіз жасқа толмаған жұмыскерлердің еңбегін пайдалануға тыйым салынатын жұмыстардың тізімі, он сегіз жасқа толмаған жұмыскерлердің ауыр заттарды тасуы мен қозғалтуының шекті нормаларыкөрсетілген жұмыстар тізімі бекітілген, соған сәйкес, 18 жасқа толмаған жұмыскерлердің (бұдан әрі - жасөспірім) еңбегін өндірістің 35 түрлерінде және 68 жұмыс түрінде пайдалануға тыйым салынады.

Жасөспірімдер салмағы 4,1 килограмнан асатын жүкті тасумен немесе қозғалтумен ғана айналысатын жұмыстарға тағайындалмайды. Жасөспірімдердің төменде көрсетілген нормалар шегіндегі жүкті тасуына және қозғалтуына, бұл жасөспірімнің тұрақты кәсіби жұмысымен байланысты болғанда және жұмыс уақытының үштен бірінен артығын алмайтын жағдайларда ғана жол беріледі.

Жүктітасу16-дан 18 жасқа дейінгі еркек жынысты жасөспірімдер үшін – 16,4 килограммды, осы жастағы әйел жынысты жасөспірімдер үшін8,2 килограммдықұрайды.

Жасөспірімдердің еңбегіне қатысты ҚР еңбек заңнамасының негізгі ережелері, Қазақстан Республикасының 2000 жылғы 14 желтоқсанда № 116-ІІ заңымен ратификацияланған, жасөспірімдердің еңбек жағдайларын регламентейтін, ХЕҰ-ның «Жұмысқа қабылдау үшін ең төменгі жас туралы туралы» № 138 Конвенциясының (Женева қ., 1973 жылғы 6 маусым) талаптарына сәйкес келеді.



6) әйелдердің өздері үшін белгіленген шекті нормалардан асатын заттарды қолымен көтеруіне және жылжытуына жол бермеуге;

Сондай-ақ ҚР Денсаулық сақтау және әлеуметтік даму министрлігінің 2015 жылғы 8 желтоқсандағы № 944 бұйрығымен, Әйелдердің еңбегін пайдалануға тыйым салынатын жұмыстардың тізімі, әйелдердің ауыр заттарды қолмен көтеруінің және жылжытуының шекті нормалары бекітілді.

Көрсетілген тізім 287 жұмыс түрлерін қамтиды.

Әйелдердiң ауыр заттарды қолмен көтеруінің жәнежылжытуының шектi нормалары: ауыр заттарды қолмен көтеру және жылжытуды (бiржолғы) басқа жұмыспен кезектестiру (бiр сағатта 2 ретке дейiн) – 10 кг, жұмыс ауысымы бойы үнемi ауыр заттарды қолмен көтеру және жылжыту (бiржолғы) 7 кг құрайды. Бұл ретте жүктi 1-ден 5 метрге дейiнгi қашықтыққа жылжыту кезiндегi жұмыс ауысымының әр сағат сайын орындалатын серпiндi жұмыс мөлшерi:

  • жұмыс орнының үстiнен – 1750 килограмм/метр:
  • еденнен аспауға тиiс – 875 килограмм/метр

7) еңбек қызметіне байланысты жазатайым оқиғалар мен кәсіптік ауруларды тіркеуді, есепке алуды және талдауды жүзеге асыруға;

ҚР ЕК 1-бабы 1-тармағының 27) тармақшасына сәйкес, еңбек қызметіне байланысты жазатайым оқиға– өзінің еңбек (қызметтік) міндеттерін немесе жұмыс берушінің тапсырмаларын орындауы кезінде жұмыскердің өндірістік жарақаттануы, денсаулығының кенеттен нашарлауы немесе улануы салдарынан оның еңбекке қабілеттілігінен уақытша немесе тұрақты айырылуына не қайтыс болуына әкеп соқтырған зиянды және (немесе) қауіпті өндірістік фактордың жұмыскерге әсер етуі.

Жазатайым оқиғалар мен кәсіби ауруларды тіркеу және есепке алу ҚР Денсаулық сақтау және әлеуметтік даму министрінің 2015 жылғы 28 желтоқсандағы «Еңбек қызметіне байланысты жазатайым оқиғаларды тергеп-тексеру материалдарын ресімдеу бойынша нысандарды бекіту туралы» № 1055 бұйрығымен белгіленген нысан бойынша Еңбек қызметіне байланысты жазатайым оқиғаларды және өндірісте денсаулығына келтірілген өзге де зақымдарды тіркеу журналында жүргізіледі.


«Actualis: Госзакупки»

42


Бүгін «Actualis: Кадровое дело» электрондық жүйесіне кіру мүмкіндігінің саны


 

8) еңбек жөнiндегi уәкiлеттi мемлекеттiк органға және еңбек инспекциясы жөнiндегi жергілікті органға, жұмыскерлердiң өкiлдерiне олардың жазбаша сұрау салуы бойынша еңбек жағдайлары, еңбек қауiпсiздiгi және еңбектi қорғау жай-күйiнің мониторингі үшін қажеттi ақпаратты тоқсанына бір рет беруге;

Жұмыс беруші еңбек жөнiндегi уәкiлеттi мемлекеттiк органның және еңбек инспекциясы жөнiндегi жергілікті органның жазбаша сұрау салуы бойынша, егер сұратуда өзгеше көрсетілмесе, еңбек жағдайлары, еңбек қауiпсiздiгi және еңбектi қорғау жай-күйiнің мониторингі үшін қажеттi ақпаратты тоқсанына бір рет беруге тиіс.

9) еңбек қызметіне байланысты жазатайым оқиғаларды Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген тәртіппен тергеп-тексеруді қамтамасыз етуге;

Еңбек қызметіне байланысты жазатайым оқиғаны тергеп-тексеру кезінде жұмыс беруші меншікті қаражаты есебінен:

1) техникалық есеп-қисаптардың орындалуын, зертханалық зерттеулердің, сынақтардың, басқа да сараптама жұмыстарының жүргізілуін және осы мақсаттарда сарапшы мамандардың тартылуын;

2) оқиға орнын және зақым келтірілген объектілерді фотосуретке түсіруді, жоспарлар, эскиздер, схемалар жасауды;

3) тексеру жүргізу үшін қажетті көлік, қызметтік үй-жай, байланыс құралдарын, арнайы киім және басқа да жеке қорғаныш құралдарын беруді қамтамасыз етеді.

Тергеп-тексеруді ұйымдастыру және еңбек қызметіне байланысты жазатайым оқиғалар мен өндірістегі кәсіби ауруларды тіркеу жауаптылығы жұмыс берушіге жүктеледі.

10) мемлекеттік еңбек инспекторларының нұсқамаларын және қорытындыларын орындауға;

ҚР еңбек заңнамасының белгіленген бұзушылықтарына байланысты, мемлекеттік еңбек инспекторы, ҚР еңбек заңнамасының талаптарын бұзған жұмы  берушілер мен лауазымды тұлғаларға құқықтық ықпал етудің шарасы болып табылатын нұсқама және қорытынды жасайды. Олар екі данада жасалады, оның біреуі жұмыс берушіге қол қойғызып, беріледі.

Мемлекеттік еңбек инспекторларының актілерін лауазымды, жеке және заңды тұлғалар орындауға міндетті.

Мемлекеттік еңбек инспекторларының заңды талаптарын немесе нұсқамаларын, қаулыларын орындамау немесе тиісінше орындамау әкімшілік жауаптылыққа әкеп соғады.

★ҚЫЗЫҚТЫ САУАЛ★

Біз жиhаз шығаратын, жұмыскерлер саны 50-ге дейін жететін кәсіпорын болып табыламыз. Жұмыс орындары, білдектер, жиhаз жинастыруға арналған столдар, компьютерлер, қойма – бұлардың барлығы да аттестаттауға жатады ма? Аттестаттауды бірнеше кезеңмен өткізуге болады ма, өйткені бірден өткізу өте қымбатқа түсуі мүмкін?

11) еңбек жөніндегі уәкілетті мемлекеттік орган бекіткен қағидаларға сәйкес өндірістік объектілерді еңбек жағдайлары бойынша мерзімдік аттестаттауды жұмыскерлер өкілдерінің қатысуымен бес жылда бір реттен сиретпей өткізуге;

Өндірістік объектілерді еңбек жағдайлары бойынша аттестаттау – өндірістік объектілерде (цехтарда, учаскелерде, жұмыс орындарында, сондай-ақ жұмыс берушілердің бөлек тұрған, өндірістік қызметті жүзеге асыратын өзге де бөлімшелерінде) орындалатын жұмыстар қауіпсіздігінің жай-күйін, зияндығын, ауырлығын, қауырттығын, еңбек гигиенасын айқындау және өндірістік орта жағдайларының еңбек қауіпсіздігі және еңбекті қорғау саласындағы нормативтерге сәйкестігін айқындау мақсатында оларды бағалау жөніндегі қызмет (ҚР ЕК 1-бабы 1-тармағының 65) тармақшасы).

Бұл рәсім ҚР ДСӘДМ 2015 жылғы 28 желтоқсандағы № 1057 бұйрығымен бекітілген,  Өндірістік объектілерді еңбек жағдайлары бойынша міндетті мерзімдік аттестациялау қағидаларымен регламенттеледі.

Еңбек жағдайлары бойынша бағалауға жұмыс орындарында болатын қауіпті және зиянды өндірістік  факторлар жатады.

Жұмыс орындарында қауіпті және зиянды өндірістік факторлар болмағанда немесе олардың нақты мәндері қауіпсіздік нормаларына сәйкес болғанда, сондай-ақ жарақат қауіпсіздігінің талаптары орындалғанда және жұмыскерлер жеке қорғаныш құралдарымен қамтамасыз етілгенде, жұмыс орындарында еңбек қауіпсіздігі жағдайлары белгіленген еңбек қауіпсіздігі талаптарына сәйкес келеді деп есептеледі.

Жұмыс орындары төмендегі факторлардың бірі болған кезде:

1) өндірістік орта факторларының нақты мәндері қолданыстағы нормалардан жоғары болған;

2) жарақат қауіпсіздігі бойынша талаптар сақталмаған;

3) жұмыскерлердің жеке қорғаныш құралдарымен қамтамасыз етілуі қолданыстағы нормаларға сәйкес келмеген жағдайларда еңбек қауіпсіздігінің белгіленген талаптарына сәйкес емес болып есептеледі.

Өндірістік объектілерді аттестаттаудың нәтижелері бойынша аттестаттау комиссиясы, жұмыс беруші бекітетін, Ұйымдағы еңбек жағдайларын жақсарту жөніндегі іс-шаралар жоспарының әзірлейді.

Өндірістік объектілерді аттестаттауды жүргізудің уақтылылығы мен сапасын бақылауды мемлекеттік еңбек инспекторлары жүзеге асырады.

12) өндiрiстiк объектiлердi еңбек жағдайлары бойынша аттестаттау нәтижелерiн еңбек инспекциясы жөнiндегi тиісті жергілікті органға бiр ай мерзiмде қағаз және электрондық жеткiзгiштерде ұсынуға;

Аттестаттау нәтижелері:

  • жалпы мәліметтерді (ұйымның толық заңды атауы, мекенжайы, ұйымның ұйымдық-құқықтық нысаны, жұмыс істейтіндердің жалпы және жеке өндірістік бөлімшелер бойынша санын, оның ішінде зиянды және қауіпті еңбек жағдайларында жұмыс істейтіндерді көрсете отырып, ұйымның құрылымы, аттестаттауды жүргізу негіздемесі, тартылатын өндірістік объектілерді аттестаттауды жүргізу жөніндегі мамандандырылған ұйымдар туралы мәліметтер, аттестаттау комиссиясының құрамы);
  • өндірістің қысқаша технологиясын (өндіріс қызметінің сипаты, қолданылатын технологиялар, барлық зиянды, қауіпті өндірістік факторлардың, қауіпті өндірістік жабдықтың және процестердің тізбесі) қамтиды.

Ұсынылған материалдардың негізінде мемлекеттік иснпектор аумақтың өндірістік объектілеріндегі еңбек жағдайларына талду және мониторинг жасайды.

Өндірістік объектілерді еңбек жағдайлары бойынша аттестаттауды жүргізу тәртібін бұзу анықталған кезде, еңбек қауіпсіздігін және еңбекті қорғауды мемлекеттік бақылау және қадағалау органының талап етуі бойынша өндірістік объектілерді кезектен тыс аттестаттау жүргізіледі.

Қазақстан Республикасының Еңбек кодексі. Баптар бойынша практикалық түсіндірме

Қазақстан Республикасының Еңбек кодексіне енгізілген өзгерістер мен толықтырулар ескеріле отырып әзірленді және Қазақстан Республикасы Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі мақұлдады.

Кәсіпорында еңбек қауіпсіздігі мен еңбекті қорғау жөніндегі жұмысты
Авторлық ұжымның жетекшісі: С. Ғ. Бисақаев, «Қазақстан Республикасы Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігінің Еңбекті қорғау жөніндегі республикалық ғылыми-зерттеу институты» РМҚК-ның бас директоры, академик, техника ғылымдарының докторы, профессор.
Кәсіпорында еңбек қауіпсіздігі мен еңбекті қорғау жөніндегі жұмысты

13) жұмыскер еңбек (қызметтік) міндеттерін атқарған кезде оны жазатайым оқиғалардан сақтандыруға;

Қызметкерді мiндеттi сақтандырудың мақсаты еңбек (қызмет) мiндеттерiн атқарған кезде өмiрi мен денсаулығына зиян келтiрiлген қызметкерлердiң мүліктік мүдделерiн қорғауды сақтандыру төлемдерiн жүзеге асыру арқылы қамтамасыз ету болып табылады.

 Қызметкер еңбек (қызметтік) мiндеттерiн атқарған кезде оны жазатайым оқиғалардан мiндеттi сақтандырудың (бұдан әрi – қызметкерді жазатайым оқиғалардан мiндеттi сақтандыру) объектiсi оған кәсіптік еңбекке қабілеттілігінен айрылу дәрежесін белгілеуге не оның өлiміне әкеп соғатын жазатайым оқиға нәтижесінде өмірі мен денсаулығына зиян келтірілген қызметкердің мүлiктiк мүддесi болып табылады.

Сақтандыру тәртібі ҚР-ның 2005 жылғы 7 ақпандағы «Қызметкер еңбек (қызметтік) міндеттерін атқарған кезде оны жазатайым оқиғалардан міндетті сақтандыру туралы» № 30-ІІІ заңында белгіленген.

Қызметкерді жазатайым оқиғалардан мiндеттi сақтандыру еңбек (қызмет) мiндеттерiн атқарған кезде өмiрi мен денсаулығына зиян келтiрiлуi мүмкiн қызметкердiң пайдасына сақтанушы мен сақтандырушының арасында жасалатын шарттың негiзiнде жүзеге асырылады.

Қызметкерді жазатайым оқиғалардан сақтандыру шарты бойынша сақтандыру сыйлықақысы сақтандыру шарты бойынша кәсiптiк тәуекел сыныбына қарай экономикалық қызмет түрлерi бойынша сараланған сақтандыру тарифтерiнің негізінде белгіленеді.

ҚР Үкіметінің 2005 жылғы 30 маусымдағы № 652 қаулысымен бекітілген,  Экономикалық қызмет түрлерiн кәсiптiк тәуекел сыныптарына жатқызу ережесінде кәсіптік тәуекелдің 22 сыныбын белгіленген.

14) авариялық ахуалдың өршуін және жарақаттайтын факторлардың басқа адамдарға әсер етуін болғызбау жөніндегі шұғыл шараларды қабылдауға;

ХЕҰ-ның «Еңбектің қауіпсіздігі мен гигиенасы және өндірістік орта туралы» № 155 Конвенциясының (Женева қ., 1981-жылғы 3 маусым) 18-бабына сәйкес, жұмыс берушілер өндірісте авариялық жағдаяттар және жазатайым оқиғалар пайда болғанда, тиісті,оның ішінде алғашқы көмек көрсету бойынша шараларшаралар қолдануға міндетті, сондай-ақ авариялардың салдарын болғызбау бойынша іс-шаралар жоспарлау және жүзеге асыруға, ол үшін материалдық және қаржылық қорды қамтуға, жұмыскерлерді авария болған жағдайда қорғану әдістеруне және іс-әрекеттерге үйретуге, бақылау, хабарландыру, байланыс жүйесін жасауға және олардың тұрақты жұмыс істеуін қамтамасыз етуге тиіс.

15) еңбек қауіпсіздігі және еңбекті қорғау жөніндегі нұсқаулықтарды еңбек жөнiндегi уәкiлеттi орган бекіткен тәртіппен әзірлеуді, бекітуді және қайта қарауды жүзеге асыруға;

Жұмыс берушінің еңбек қауіпсіздігі мен еңбекті қорғау жөніндегі нұсқаулығы– өндірістік жайларда, кәсіпорын аумағында, құрылыс алаңдарында, көлік құралдарында немесе осы жұмыстар жүргізілетін не қызметтік міндеттер атқарылатын ұйымның басқа жерінде жұмыстарды орындау барысында еңбек қауіпсіздігі және еңбекті қорғау саласындағы заңнамалардың қолданылуын нақтылайтын жұмыс берушінің актісі.

Еңбек қауіпсіздігі және еңбекті қорғау жөніндегі нұсқаулықты жұмыс беруші, мүдделі құрылымдық бөлімшелердің басшылары мен қызметкерлердің өкілінің қатысуымен еңбек қауіпсіздігі және еңбекті қорғау қызметінің немесе еңбек қауіпсіздігі және еңбекті қорғау жөніндегі маман жасаған тізбеге сәйкес, учаскедегі, цехтағы, қызметтегі, зертханадағы және жалпы ұйымдағы әрбір мамандық үшін, сондай-ақ жеке жұмыс түрлері (биіктегі жұмыс, сынақтар) мен жұмыс орындарына да әзірлейді. 
      Сондай-ақ нұсқаулықтарды әзірлеуді жұмыс берушінің (ұйым) тапсырысы бойынша келісім-шарттық негізде еңбек қауіпсіздігі және еңбекті қорғау саласындағы ғылыми мекемелердің мамандары да жүзеге асыруы мүмкін.

Нұсқаулықты еңбек қауіпсіздігі және еңбекті қорғау қызметімен немесе жауапты тұлға мен мүдделі құрылымдық бөлімшелер, лауазымдық тұлғалар мен қызметкерлер өкілдерімен келісілгеннен кейін жұмыс беруші бекітеді. Мамандықтар мен жоғары қауіптілікпен байланысты жұмыс түрлері бойынша нұсқаулықты қайта қарауүш жылда бір реттен сирекемес жүргізіліп тұруға тиіс.

Еңбек қауіпсіздігі және еңбекті қорғау жөніндегі нұсқаулықты әзірлеу тәртібі ҚР Денсаулық сақтау және әлеуметтік даму министрінің 2015 жылғы 30 қарашадағы № 927 бұйрығымен бекітілді.

★ҚЫЗЫҚТЫ САУАЛ★

Жұмыс орындарын аттестаттауды дер кезінде өткізбеген (мүлдем өткізбеген) жұмыс берушіге қандай айыппұл салынады?

16) келісімде, ұжымдық шартта, Қазақстан Республикасының заңнамасында көзделген жағдайларда, сондай-ақ еңбек жағдайларының өзгеруіне байланысты не кәсіптік аурудың белгілері пайда болғанда басқа жұмысқа ауыстыру кезінде жұмыскерлерді міндетті, мерзімдік (еңбек қызметі барысында) медициналық қарап-тексеруден және ауысым алдындағы, ауысымнан кейінгі медициналық куәландырудан меншікті қаражаты есебінен өткізуге міндетті.

Міндетті медициналық қарап тексеру өткізілетін зиянды өндірістік факторлардың,кәсіптердің тізбесі ҚР Ұлттық экономика министрінің2015 жылғы 28 ақпандағы № 175 бұйрығымен   бекітілген және ҚР ДСӘДМ келісілген.    

Міндетті медициналық қарап тексеруді өткізу қағидалары ҚР Ұлттық экономика министрінің м.а. 2015 жылғы 24 ақпандағы № 128 бұйрығымен бекітілген және ҚР ДСӘДМ келісілген.

Бұл ретте, осы бақылауға қатысты жұмыскерлер ешқандай шығындарды өтемейді.

ҚР ЕК 125-бабына сәйкес, жұмыс берушінің қаражаты есебінен мерзімдік медициналық қарап-тексеруден өтуге міндетті жұмыскерлердің олардан өткен уақытта жұмыс орны (лауазымы) мен орташа жалақысы сақталады.

Осы норма ХЕҰ-ның «Еңбекшiлердi жұмыс орындарындағы ауаның ластануы, шу мен тербелiс салдарынан болатын кәсiби қауiптерден қорғау туралы» № 148 Конвенциясының (Женева қ., 1977 жылғы 20 маусым) 11-бабының ережесіне сәйкес келеді, бапта, жұмыс орнындағы өндірістік зиянды факторлардың себебінен кәсіби қауіп төнген немесе төнуі мүмкін жағдайда,еңбекшілердің денсаулық жағдайын тиісті уақыт аралықтарында бақылауға алуға тиісті.

Дереккөз: «ACTUALIS: Кадрлық іс» электрондық жүйесі, тегін демо-қолжетімділік алу

Участвуй в наших семинарах

Школа

Проверь свои знания и приобрети новые

ЗАПИСАТЬСЯ

Самое выгодное предложение

Самое выгодное предложение

Воспользуйтесь самым выгодным предложением на подписку

ПОДРОБНЕЕ
Мы в соцсетях
Мы еще не знакомы?

Давайте познакомимся!
Пользователи, которые зарегистрированы на сайте, имеют ряд преимуществ:

  • Читают закрытые материалы
  • Первыми узнают последние новости
  • Пользуются всеми возможностями сервисов  

У меня есть пароль
напомнить
Пароль отправлен на почту
Ввести
Введите эл. почту или логин
Неверный логин или пароль
Неверный пароль
Введите пароль
Я тут впервые
Это займет не больше 1 минуты
Зарегистрироваться
Внимание!

Для скачивания файла необходима регистрация или авторизация

У меня есть пароль
напомнить
Пароль отправлен на почту
Ввести
Введите эл. почту или логин
Неверный логин или пароль
Неверный пароль
Введите пароль
Я тут впервые
Это займет не больше 1 минуты
Зарегистрироваться